Analgosedacja przy kolonoskopii – na czym polega?

Analgosedacja to płytka sedacja dożylna, łącząca działanie przeciwbólowe z uspokajającym. Leki podaje się przez wenflon umieszczony w żyle, dzięki czemu zaczynają działać szybko – pacjent staje się spokojny i mniej wrażliwy na dyskomfort związany z badaniem, zachowując przy tym własny oddech. W zależności od głębokości sedacji pacjent może pozostawać częściowo świadomy i reagować na proste komunikaty albo zapadać w głębszy, płytki sen, z którego łatwo można go wybudzić.

Decyzję o zastosowaniu analgosedacji oraz o jej głębokości podejmuje lekarz, uwzględniając stan zdrowia pacjenta, ewentualne wcześniejsze doświadczenia z endoskopią oraz przewidywany zakres badania. Warto pamiętać, że analgosedacja różni się od znieczulenia ogólnego (narkozy) – nie wymaga zabezpieczenia dróg oddechowych ani wspomagania oddychania.

Jak przygotować jelito do kolonoskopii w analgosedacji?

Przygotowanie jelita ma kluczowe znaczenie dla jakości badania, niezależnie od tego, czy jest ono wykonywane w znieczuleniu, czy bez niego – niedokładne oczyszczenie jelita może wymagać powtórzenia procedury. Przygotowanie rozkłada się zwykle na kilka dni przed badaniem. Zasady przygotowania do kolonoskopii:

• na dwa lub trzy dni przed badaniem stosuje się dietę lekkostrawną, ograniczającą produkty bogate w błonnik;
• w dniu poprzedzającym badanie zwykle przechodzi się na dietę płynną;
• preparat przeczyszczający przyjmuje się w dwóch dawkach – część wieczorem dzień przed badaniem, a część w godzinach porannych w dniu zabiegu;
• leki przyjmowane na stałe zażywa się zgodnie z zaleceniem lekarza, popijając niewielką ilością wody;
• leki wpływające na krzepliwość krwi można odstawić wyłącznie po wcześniejszej konsultacji z lekarzem prowadzącym

Dokładny schemat przygotowania, w tym rodzaj preparatu przeczyszczającego i godziny jego przyjmowania, warto ustalić indywidualnie z placówką wykonującą badanie, ponieważ różne preparaty mogą mieć odmienne zasady dawkowania.

Jak przebiega badanie i czego można się spodziewać po jego zakończeniu?

Podczas kolonoskopii w analgosedacji lekarz podaje leki dożylnie na początku badania, a personel medyczny na bieżąco monitoruje czynność serca, ciśnienie tętnicze i saturację. W trakcie wprowadzania endoskopu do jelita może wystąpić uczucie ucisku lub rozpierania, związane z wprowadzanym powietrzem, jednak dzięki znieczuleniu odczuwanie dyskomfortu jest znacznie ograniczone, a większość pacjentów nie pamięta przebiegu badania.

Po zakończeniu procedury pacjent pozostaje pod obserwacją personelu do czasu ustąpienia działania podanych leków. Przez 24 godziny po badaniu nie należy prowadzić samochodu, obsługiwać maszyn ani podejmować decyzji wymagających pełnej koncentracji, dlatego warto zapewnić sobie towarzystwo osoby dorosłej i transport do domu. Przez kilka dni po badaniu może utrzymywać się wzdęcie związane z powietrzem wprowadzonym do jelita w trakcie zabiegu – ustępuje ono samoistnie. W przypadku pogorszenia się samopoczucia po kolonoskopii należy zgłosić się po pomoc medyczną. Szczegółowe informacje o badaniach endoskopowych w analgosedacji można znaleźć na stronie Doctorpro Wrocław.

Bibliografia

1. Badanie endoskopowe w analgosedacji we Wrocławiu. https://doctorpro.pl/wroclaw/services/endoscopy/endoscopy-with-sedation
2. Jakubiwski A., Kamiński M.F., Müllner K., Tulassay Z., Reguła J. "Stosowanie analgosedacji do endoskopii w Polsce". Borgis - Postępy Nauk Medycznych 2/2009, s. 88-98
3. "Guidelines for sedation and anesthesia in GI endoscopy". Prepared by: ASGE STANDARDS OF PRACTICE COMMITTEE. Gastrointestinal Endoscopy, Volume 87, Issue 2p327-337February 2018. DOI: 10.1016/j.gie.2017.07.018