Pacjentka z mapą w rękach

Znajdź lekarza w okolicy

Pacjentka trzyma kartkę z kalendarza

Wybierz termin i godzinę

Pacjentka rezerwuje termin

Zarezerwuj wizytę

Pacjentka rezerwuje termin

Przyjdź na wizytę

Umów się do lekarza na NFZ lub prywatnie.

Znajdź wolny termin wizyty teraz!

Ginkgo biloba - właściwości, skutki uboczne, przeciwwskazania

2022-06-24 15:58
Świeże i intensywnie zielone liście ginko biloba.

Miłorząb japoński (łac. Ginkgo biloba) jest rośliną stosowaną w lecznictwie od ponad 2000 lat. Surowcem wykazującym działanie wspomagające proces uczenia się i koncentracji, a także łagodzącym objawy demencji jest liść miłorzębu (łac. Ginkgonis folium). Czy stosowanie miłorzębu jest bezpieczne? O jakich przeciwwskazaniach warto pamiętać, sięgając po wyciągi z tej rośliny?

Ginkgo biloba - właściwości

Za prozdrowotne działanie miłorzębu japońskiego odpowiadają liczne substancje czynne, które można podzielić na dwie główne grupy. Pierwszą z nich są flawonoidy, wśród których wyróżnia się m.in. kwercetynę, kemferol i izoramnetynę. Flawonoidy to wielofunkcyjne związki, wykazujące działanie antyoksydacyjne i przeciwzapalne. Dzięki działaniu przeciwutleniającemu pomagają organizmowi zwalczać wolne rodniki i w konsekwencji spowalniać procesy starzenia. Ponadto flawonoidy uszczelniają i wzmacniają naczynia krwionośne. 

Drugą grupą związków aktywnych,występujących w ginkgo biloba są terpeny, m.in. seskwiterpeny i diterpeny. Wykazują one szerokie spektrum działania farmakologicznego. Zapobiegają niszczeniu komórek nerwowych, dzięki czemu mogą łagodzić objawy łagodnej demencji oraz usprawniać procesy myślenia i koncentracji. Ginkgo biloba jest również źródłem witaminy C, E, selenu oraz karotenu

W liściach miłorzębu znajdują się także kwasy ginkgolowe, które mają działanie toksyczne. Należy jednak podkreślić, że preparaty stosowane w lecznictwie mają najczęściej postać ekstraktów (wyciągów), dzięki czemu można selektywnie odizolować kwasy ginkgolowe w procesie ich wytwarzania. Standaryzowane wyciągi z miłorzębu o statusie leku są badane pod kątem zawartości tych związków przed wejściem preparatu na rynek i są całkowicie bezpieczne w stosowaniu.

Umów się do lekarza rodzinnego

Ginkgo biloba - działanie

Ginkgo biloba usprawnia przepływ krwi i poprawia mikrokrążenie, dzięki działaniu rozkurczowemu na naczynia, hamowaniu agregacji płytek krwi, a także obniżaniu lepkości krwi. W efekcie obserwuje się zwiększony dopływ tlenu i substancji odżywczych do tkanek mózgu i mięśni szkieletowych. Dodatkowo miłorząb wpływa na poprawę przekaźnictwa nerwowego, przez co wspomaga procesy uczenia się i koncentracji. 

Stosowanie standaryzowanych ekstraktów z ginkgo biloba ma ugruntowane zastosowanie medyczne we wspomaganiu leczenia zaburzeń funkcji poznawczych i poprawie jakości życia u pacjentów powyżej 50 r.ż., cierpiących z powodu łagodnej postaci demencji. 

Ekstrakty z ginkgo biloba są tradycyjnie stosowane w leczeniu dolegliwości związanych z zaburzeniami krążenia żylnego, co objawia się uczuciem ciężkości nóg lub często występującym uczuciem zimnych dłoni i stóp. Ponadto miłorząb może okazać się skuteczny w łagodzeniu szumów usznych i występowaniu zawrotów głowy

Badania dowiodły, iż ginkgo biloba może być stosowany we wspomaganiu leczenia chromani przestankowych, skutkując wydłużeniem dystansu, jaki pacjent może pokonać bez odczuć bólowych. Efekt był jednak słabszy niż po zastosowaniu cilostazolu, który wciąż pozostaje lekiem pierwszego rzutu w tym wskazaniu.

Ginkgo biloba - skutki uboczne

Działania niepożądane występujące podczas stosowania ginkgo biloba są niespecyficzne i najczęściej obejmują: 

  • bóle głowy,
  • dolegliwości żołądkowo-jelitowe,
  • bóle brzucha,
  • nudności,
  • wymioty,
  • biegunki,
  • rumień,
  • świąd,
  • obrzęki.

Przy jednoczesnym stosowaniu leków rozrzedzających krew może dojść do występowania krwawień z przewodu pokarmowego i naczyń mózgowych.

Ginkgo biloba - przeciwwskazania

Preparaty z miłorzębem są przeciwwskazane u kobiet ciężarnych ze względu na ryzyko występowania krwotoków. Z uwagi na brak informacji dotyczących bezpieczeństwa nie zaleca się także stosowania wyciągów z miłorzębu przez kobiety karmiące. 

Należy zachować ostrożność u pacjentów chorujących na epilepsję, ze względu na potencjalnie możliwe wystąpienie ataków padaczkowych podczas stosowania ginkgo biloba. 

Leczenie ginkgo biloba jest również przeciwwskazane u pacjentów stosujących leki przeciwzakrzepowe i przeciwpłytkowe, takie jak: fenprokumon, warfaryna, klopidogrel i kwas acetylosalicylowy. Jednoczesne przyjmowanie wspomnianych substancji i wyciągów z miłorzębu może zwiększać ryzyko krwawień.

Ginkgo biloba - tabletki, kapsułki czy płyn doustny?

Preparaty lecznicze zawierające w składzie miłorząb japoński występują w postaci płynów doustnych, tabletek oraz kapsułek. Płyny doustne stanowią preparaty złożone, które oprócz wyciągu z miłorzębu zawierają wyciąg z owoców kasztanowca czy ziela jemioły, a także nalewkę z kwiatostanu głogu lub ziela arniki. Płyny takie znajdują zastosowanie w leczeniu zaburzeń krążenia obwodowego, łatwym męczeniu się i upośledzonej wydolności serca. 

Tabletki i kapsułki zawierają wyciągi suche z liści ginkgo biloba, które zarejestrowane są w wielu dawkach. Wskazane są w leczeniu łagodnej postaci demencji oraz w zaburzeniach koncentracji. 

Bibliografia:

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego, Ginkofar Intense, 120 mg, tabletki powlekane. (Dostęp: 04.2022).
  2. European Medicines Agency (2014). Assessment report on Ginkgo biloba L., folium. Committee on Herbal Medicinal Products (HMPC). Dostępne na: https://www.ema.europa.eu/en/documents/herbal-report/draft-assessment-report-ginkgo-biloba-l-folium_en.pdf.
  3. Kalisz, O., Wolski, T., Gerkowicz, M. (2006). Miłorząb japoński (Ginkgo biloba) i jego preparaty w terapii zaburzeń krążenia mózgowego i obwodowego. Annales. LXI, 2.

Wszystkie treści zamieszczone w Serwisie, w tym artykuły dotyczące tematyki medycznej, mają wyłącznie charakter informacyjny. Dokładamy starań, aby zawarte informacje były rzetelne, prawdziwe i kompletne, jednakże nie ponosimy odpowiedzialności za rezultaty działań podjętych w oparciu o nie, w szczególności informacje te w żadnym wypadku nie mogą zastąpić wizyty u lekarza.

Więcej artykułów