- Polecane
- Endokrynologia
- Okulistyka
- Ortopedia
- Stomatologia
- Alergologia
- Kardiologia
- Ginekologia
- Dermatologia
- Neurologia
- Laryngologia
- Urologia
- Pulmonologia
- Diabetologia
- Zdrowie
- Odżywianie i Diety
- Pediatria
- Badania i diagnostyka
- proktologia
- Psychiatria i psychologia
- Reumatologia
- medycyna estetyczna
- Hematologia
- Onkologia
- Chirurgia
- Czasopismo OSOZ
- Nefrologia
- Gastrologia
Ginkgo biloba - właściwości, skutki uboczne, przeciwwskazania
Miłorząb japoński (łac. Ginkgo biloba) jest rośliną stosowaną w lecznictwie od ponad 2000 lat. Surowcem wykazującym działanie wspomagające proces uczenia się i koncentracji, a także łagodzącym objawy demencji jest liść miłorzębu (łac. Ginkgonis folium). Czy stosowanie miłorzębu jest bezpieczne? O jakich przeciwwskazaniach warto pamiętać, sięgając po wyciągi z tej rośliny?
![Świeże i intensywnie zielone liście ginko biloba.](https://lekarzebezkolejki.pl/blog/zdjecie/ginko-biloba-wlasciwosci.jpg)
Ginkgo biloba - właściwości
Za prozdrowotne działanie miłorzębu japońskiego odpowiadają liczne substancje czynne, które można podzielić na dwie główne grupy. Pierwszą z nich są flawonoidy, wśród których wyróżnia się m.in. kwercetynę, kemferol i izoramnetynę. Flawonoidy to wielofunkcyjne związki, wykazujące działanie antyoksydacyjne i przeciwzapalne. Dzięki działaniu przeciwutleniającemu pomagają organizmowi zwalczać wolne rodniki i w konsekwencji spowalniać procesy starzenia. Ponadto flawonoidy uszczelniają i wzmacniają naczynia krwionośne.
Drugą grupą związków aktywnych,występujących w ginkgo biloba są terpeny, m.in. seskwiterpeny i diterpeny. Wykazują one szerokie spektrum działania farmakologicznego. Zapobiegają niszczeniu komórek nerwowych, dzięki czemu mogą łagodzić objawy łagodnej demencji oraz usprawniać procesy myślenia i koncentracji. Ginkgo biloba jest również źródłem witaminy C, E, selenu oraz karotenu.
W liściach miłorzębu znajdują się także kwasy ginkgolowe, które mają działanie toksyczne. Należy jednak podkreślić, że preparaty stosowane w lecznictwie mają najczęściej postać ekstraktów (wyciągów), dzięki czemu można selektywnie odizolować kwasy ginkgolowe w procesie ich wytwarzania. Standaryzowane wyciągi z miłorzębu o statusie leku są badane pod kątem zawartości tych związków przed wejściem preparatu na rynek i są całkowicie bezpieczne w stosowaniu.
Umów się do lekarza rodzinnego
Ginkgo biloba - działanie
Ginkgo biloba usprawnia przepływ krwi i poprawia mikrokrążenie, dzięki działaniu rozkurczowemu na naczynia, hamowaniu agregacji płytek krwi, a także obniżaniu lepkości krwi. W efekcie obserwuje się zwiększony dopływ tlenu i substancji odżywczych do tkanek mózgu i mięśni szkieletowych. Dodatkowo miłorząb wpływa na poprawę przekaźnictwa nerwowego, przez co wspomaga procesy uczenia się i koncentracji.
Stosowanie standaryzowanych ekstraktów z ginkgo biloba ma ugruntowane zastosowanie medyczne we wspomaganiu leczenia zaburzeń funkcji poznawczych i poprawie jakości życia u pacjentów powyżej 50 r.ż., cierpiących z powodu łagodnej postaci demencji.
Ekstrakty z ginkgo biloba są tradycyjnie stosowane w leczeniu dolegliwości związanych z zaburzeniami krążenia żylnego, co objawia się uczuciem ciężkości nóg lub często występującym uczuciem zimnych dłoni i stóp. Ponadto miłorząb może okazać się skuteczny w łagodzeniu szumów usznych i występowaniu zawrotów głowy.
Badania dowiodły, iż ginkgo biloba może być stosowany we wspomaganiu leczenia chromani przestankowych, skutkując wydłużeniem dystansu, jaki pacjent może pokonać bez odczuć bólowych. Efekt był jednak słabszy niż po zastosowaniu cilostazolu, który wciąż pozostaje lekiem pierwszego rzutu w tym wskazaniu.
Ginkgo biloba - skutki uboczne
Działania niepożądane występujące podczas stosowania ginkgo biloba są niespecyficzne i najczęściej obejmują:
- bóle głowy,
- dolegliwości żołądkowo-jelitowe,
- bóle brzucha,
- nudności,
- wymioty,
- biegunki,
- rumień,
- świąd,
- obrzęki.
Przy jednoczesnym stosowaniu leków rozrzedzających krew może dojść do występowania krwawień z przewodu pokarmowego i naczyń mózgowych.
Ginkgo biloba - przeciwwskazania
Preparaty z miłorzębem są przeciwwskazane u kobiet ciężarnych ze względu na ryzyko występowania krwotoków. Z uwagi na brak informacji dotyczących bezpieczeństwa nie zaleca się także stosowania wyciągów z miłorzębu przez kobiety karmiące.
Należy zachować ostrożność u pacjentów chorujących na epilepsję, ze względu na potencjalnie możliwe wystąpienie ataków padaczkowych podczas stosowania ginkgo biloba.
Leczenie ginkgo biloba jest również przeciwwskazane u pacjentów stosujących leki przeciwzakrzepowe i przeciwpłytkowe, takie jak: fenprokumon, warfaryna, klopidogrel i kwas acetylosalicylowy. Jednoczesne przyjmowanie wspomnianych substancji i wyciągów z miłorzębu może zwiększać ryzyko krwawień.
Ginkgo biloba - tabletki, kapsułki czy płyn doustny?
Preparaty lecznicze zawierające w składzie miłorząb japoński występują w postaci płynów doustnych, tabletek oraz kapsułek. Płyny doustne stanowią preparaty złożone, które oprócz wyciągu z miłorzębu zawierają wyciąg z owoców kasztanowca czy ziela jemioły, a także nalewkę z kwiatostanu głogu lub ziela arniki. Płyny takie znajdują zastosowanie w leczeniu zaburzeń krążenia obwodowego, łatwym męczeniu się i upośledzonej wydolności serca.
Tabletki i kapsułki zawierają wyciągi suche z liści ginkgo biloba, które zarejestrowane są w wielu dawkach. Wskazane są w leczeniu łagodnej postaci demencji oraz w zaburzeniach koncentracji.
Bibliografia:
- Charakterystyka Produktu Leczniczego, Ginkofar Intense, 120 mg, tabletki powlekane. (Dostęp: 04.2022).
- European Medicines Agency (2014). Assessment report on Ginkgo biloba L., folium. Committee on Herbal Medicinal Products (HMPC). Dostępne na: https://www.ema.europa.eu/en/documents/herbal-report/draft-assessment-report-ginkgo-biloba-l-folium_en.pdf.
- Kalisz, O., Wolski, T., Gerkowicz, M. (2006). Miłorząb japoński (Ginkgo biloba) i jego preparaty w terapii zaburzeń krążenia mózgowego i obwodowego. Annales. LXI, 2.
Autor
Redakcja LekarzeBezKolejki.pl - W skład zespołu redakcyjnego portalu LekarzeBezKolejki.pl wchodzą wykwalifikowani farmaceuci. Ich bogate doświadczenie zawodowe i gruntowna wiedza nabyta na studiach farmaceutycznych umożliwiają tworzenie wiarygodnych i rzeczowych tekstów zgodnie z zasadami medycyny opartej na dowodach naukowych (EBM). Treści te są zawsze oparte na solidnych źródłach, takich jak aktualne badania naukowe czy specjalistyczne publikacje. Zespół łączy profesjonalizm z pasją do ciągłego rozwijania się i chęcią dzielenia się wiedzą, co przekłada się na atrakcyjne i wciągające materiały edukacyjne dla użytkowników.